fa ارزیابی نابرابری توزیع منابع بیمارستانی در استان آذربایجان غربی با استفاده از شاخص‌های اقتصادی، قبل و بعد از طرح تحول نظام سلامت تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;">زمینه و هدف: </span></strong><span style="font-family:b nazanin;">عدالت در دسترسی به خدمات سلامت، یکی از اهداف عمده نظام‌های سلامت می باشد، به‌طوری‌که نابرابری در توزیع جغرافیایی منابع سلامت، دسترسی افراد به تسهیلات مراقبت سلامت را با مشکل مواجه می‌کند. از این رو هدف این مطالعه بررسی وضعیت توزیع منابع بیمارستانی و تعیین ضریب نابرابری در بین شهرهای استان آذربایجان غربی قبل و بعد از اجرای طرح تحول نظام سلامت بود.</span><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;">روش پژوهش:</span></strong> <span style="font-family:b nazanin;">مطالعه حاضر پژوهشی توصیفی-تحلیلی بود که به صورت مقطعی انجام شد. برای سنجش نابرابری در توزیع منابع سلامت در شهرهای استان آذربایجان غربی، قبل و بعد از طرح تحول نظام سلامت از شاخص‌های نسبت تمرکز و ‌هال‌تایدمن استفاده شد. داده‌های مورد نیاز برای تخمین این شاخص‌ها شامل 2 عامل تولید عمده و اصلی نظام سلامت یعنی تعداد پزشکان متخصص و تخت‌های بیمارستانی از معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی استان آذربایجان غربی جمع آوری شد. آنالیز داده‌ها با استفاده از نرم افزار </span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Excel</span></span><span style="font-family:b nazanin;"> نجام شد.</span><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;">یافته‌ها:</span></strong><span style="font-family:b nazanin;"> <span style="color:black;">نتایج نشان داد که </span></span>در سطح استان، تمرکز بالایی در توزیع منابع سلامت مورد بررسی وجود دارد؛ به طوری که تمرکز تخت‌های ثابت و پزشک متخصص، بیشتر در مرکز استان یعنی شهر ارومیه بوده است. <span style="color:black;">همچنین نابرابری در توزیع منابع فوق در شهرهای استان به نسبت جمعیت، بالا بود</span>. همچنین مقایسه قبل و بعد از طرح تحول نظام سلامت نشان داد که توزیع تخت‌های ثابت روند کاهشی و پزشکان متخصص روند افزایشی داشته‌اند.<br> <strong><span style="font-family:b nazanin;">نتیجه گیری:</span></strong><span style="font-family:b nazanin;"> نتایج به دست آمده نشان داد وضعیت نابرابری در توزیع تخت‌های بیمارستانی بعد از اجرای طرح تحول سلامت تشدید شده است؛ توزیع پزشکان متخصص نیز بعد از طرح تحول علی‌رغم بهبود آن، منطبق بر توزیع جمعیت نمی باشد. بنابراین، پیشنهاد می‌گردد با در پیش گیری سیاست بازتوزیعی به اصلاح وضعیت نامناسب توزیع منابع فوق الذکر، پرداخته شود.</span><br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background</strong>: &nbsp;Equity in access to health care services is one of the main goals of health systems, so that inequality in the geographical distribution of health resources will make it difficult for individuals to access the health care facilities. This study aimed to determine the distribution status of hospital resources and inequality coefficient in the West Azarbaijan province before and after implementation of the health system reform plan.<br> <strong>Methods: </strong>This cross-sectional and descriptive-analytic study aimed to investigate inequality in the distribution of health resources in cities of West Azarbaijan province before and after health system reform plan using concentration ratio and Hall Tiedman indices. The required data for estimating these indices were the number of specialist physicians and hospital beds, which were extracted from the data base of treatment deputy in Urmia University of Medical Sciences. Data analysis was conducted by Excel software.<br> <strong>Results:</strong> The results indicated a high spatial concentration in distribution of the health resources in the province, so that fixed beds and specialist physicians were more concentrated in the capital city of province; Urmia. Moreover, inequality in distribution of the resources in cities of the province was highly related to population. Comparisons of the results before and after the health system reform plan showed that the distribution of fixed beds and specialist physicians had decreasing and increasing trends, respectively.<br> <strong>Conclusion: </strong>The results showed that inequality in distribution of the hospital beds was intensified after implementation of the health reform plan. Furthermore, distribution of specialist physicians after the reform plan, despite its improvement, was not according to the population distribution. Therefore, inappropriate distribution of the above-mentioned resources should be readjusted by adopting redistributive policies.</div> طرح تحول نظام سلامت, نابرابری, توزیع, پزشک متخصص, تخت بیمارستانی Health system reform plan, Inequality, Distribution, Specialist physicians, Hospital bed 21 28 http://mshsj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-174-1&slc_lang=fa&sid=1 Soraya Golparipour ثریا گل‌پری‌پور https://orcid.org/0000-0002-0673-1432 No MSc in Health Economic, School of Public Health, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد بهداشت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ارومیه، ارومیه، ایران Bahram Nabilou بهرام نبی‌لو https://orcid.org/0000-0001-7188-9992 No Associate Professor, Health Management and Economics Department, School of Public Health, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran دانشیار، گروه علوم مدیریت و اقتصاد سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ارومیه، ارومیه، ایران Hasan Yusefzadeh حسن یوسف‌زاده https://orcid.org/0000-0001-9919-0235 Yes Assistant Professor, Health Management and Economics Department, School of Public Health, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran استادیار، گروه علوم مدیریت و اقتصاد سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ارومیه، ارومیه، ایران